Wetenschappers zijn erover uit dat het aantal mensen met dementie de komende jaren alleen maar gaat toenemen. Daar komt bij dat dementie momenteel niet te genezen is. Het aantal mensen met dementie zal, mede als gevolg van de vergrijzing in de toekomst, explosief stijgen naar meer dan een half miljoen in 2040. In 2050 bereikt het aantal mensen met dementie waarschijnlijk een piek van ruim 620.000 mensen in Nederland.

Kwaliteit van leven en autonomie

Het nieuwe prototype Mr illi (een vervolg op illi-tv) helpt om voor zo veel mogelijk mensen met dementie de kwaliteit van leven en autonomie te verhogen. Het geeft een plek van rust, ontspanning en herkenning, maar nodigt ook uit tot activering. Daarnaast ontlast Mr illi zorgprofessionals en mantelzorgers. Op deze manier zorgt het ervoor, dat mensen met dementie zo lang mogelijk (zelfstandig) thuis kunnen blijven wonen, waardoor ook de kosten in de zorg worden teruggedrongen.

Digitaal hulpmiddel

De Mr illi is een toegankelijke televisie app die gericht is op mensen met dementie, waarmee gebruikers een verantwoord alternatief krijgen voor de normale, toch vaak ‘drukke’, televisie. Wanneer de Mr illi wordt aangezet, start deze automatisch op in het persoonlijke dagprogramma van de gebruiker, bestaande uit video’s, foto’s en muziek die gekoppeld zijn aan zijn/haar interesses. Het ophalen van herinneringen werkt heilzaam bij depressie, het vergemakkelijkt sociaal contact, stimuleert een positief zelfbeeld, zorgt voor zintuigelijke stimulatie en zet de hersenen weer aan het werk. Zelfs in een vergevorderd stadium van geheugenverlies kunnen liedjes van vroeger en vertrouwd beeldmateriaal veel losmaken.

Door gebruik te maken van AI worden Just In Time Adaptive Interventions ontwikkeld, zodat de bewoner wordt gestimuleerd om bijvoorbeeld op het juiste moment te eten, drinken, medicijnen te nemen of om naar bed te gaan. Dit bevordert de autonomie van de bewoner. Je bedient de Mr illi gemakkelijk met je eigen afstandsbediening. Mantelzorgers en zorgprofessionals kunnen via het portaal op afstand berichten sturen, geheugensteuntjes toevoegen en een agenda bijhouden voor de oudere met dementie.

Daarnaast is er momenteel nog geen vergelijkbare app, speciaal ontwikkeld voor ouderen (met dementie). Doordat het een app is, is er geen hardware meer nodig. Dit scheelt in onderhoud en maakt het product meer schaalbaar.

Onderzoeksvraag

De centrale hoofdvraag van dit onderzoekt luidt:
‘Hoe kan Mr illi bijdragen aan het verbeteren van de kwaliteit van leven van mensen met dementie en hun mantelzorgers?’

Looptijd

1 Mar 2024 -1 Dec 2024

Projectleider

prof. dr Somaya Ben Allouch

Onderzoekers

dr. Lamia Elloumi

Financiering

Innovatiefonds Zorg en Welzijn Amstelveen

Partners

• illi Engineering B.V.
• Thuiszorgorganisatie Amstelring
• Gemeente Amstelveen

Het doel van de verlengingsaanvraag is dan ook om dit traject te vervolgen en tot een model van duurzame inzet van sociale robot ‘Pepper’ op PG afdelingen te komen. Er wordt gekeken welke effecten er op een PG-afdeling optreden en of er verschillen zijn met de eerder gevonden effecten.

De gebruiker is zowel de zorgprofessional als de bewoner met de diagnose dementie, Zorg bieden aan deze cliëntenpopulatie kan intensief zijn en vergt veel toezicht en individuele aandacht: het gedrag van cliënten kan omslaan naar onbegrip, onrustig gedrag en zelfs (lichte) paniek. Hier ondervinden de medebewoners hinder van waardoor ook deze onrustig kunnen worden. Voldoende tijd en/of de juiste aandacht zijn daarin essentieel. Voor de zorgprofessional zijn zaken als onrust, werkdruk en stress, en soms ook tijdgebrek een oorzaak voor het niet goed kunnen uitvoeren van de dagelijkse activiteiten zoals wenselijk is.

Kunnen sociale robots bijdragen in het terugbrengen van de werkdruk voor de zorgmedewerker en het verbeteren van het welzijn (bijv. verminderen van de onrust) van de cliënt?

Sociale robots bieden nieuwe kansen en kunnen van meerwaarde zijn voor de gezondheidszorg; uit internationale, wetenschappelijke literatuur is bekend dat sociale robots de gezondheid van ouderen kunnen monitoren, hun fysieke en cognitieve gezondheid ondersteunen en kunnen bijdragen aan een beter algemeen welbevinden. Specifiek bij ouderen met dementie is het inzetten van robotica veelbelovend.

ZorgAccent is een organisatie die zeer innoverend is en wil onderzoeken wat er in de toekomst mogelijk zal zijn en wat robotica kan betekenen in de ouderenzorg, maar ook wat de kwalitatieve en kwantitatieve effecten zijn voor zowel de zorgverleners als de clienten en bewoners. Door de toenemende zorgvragers en de toenemende krapte op de arbeidsmarkt voelt ZorgAccent zich maatschappelijke verantwoordelijk om op zoek te gaan naar innovatie en technologische oplossingen, die ofwel problemen oplossen, dan wel dat problemen kleiner worden. Daarnaast is gebleken dat wanneer zorgmedewerkers de innovatie (robotica) omarmen, de kans van slagen groeit. ‘Het komt van de medewerkers, het is van de medewerkers en het wordt van de medewerkers’.

De duurzame samenwerking tussen de partners wordt met deze aanvraag gecontinueerd.

Looptijd

1 Jan 2022 -1 Sep 2024

Projectleider

prof. dr Somaya Ben Allouch

Onderzoekers

dr. Lamia Elloumi

prof. dr Somaya Ben Allouch

Financiering

Wet Langdurige Zorg (WLZ)

Partners

• DigiNova B.V.
• ZorgAccent

De COVID-19 maatregelen hebben een grote impact op hoe kinderen wereldwijd onderwijs krijgen. Ook Nederlandse kinderen hebben de overstap moeten maken in de eerste lockdown van fysiek naar digitaal onderwijs. Tijdens de tweede lockdown verliep het onderwijs en de interactie tussen leerkrachten en leerlingen weer vooral via beeldschermen.

Het doel van deze aanvraag is het gericht voortbouwen op een al bestaande toepassing door het (door)ontwikkelen van sociale robotica als een leermiddel ter ondersteuning van leerkrachten en leerlingen in de bovenbouw, namelijk groep 6, 7 en 8, van het basisonderwijs om inzicht te vergroten in opgebouwde leerachterstanden door COVID-19 maatregelen in het rekenonderwijs bij leerlingen.

Naast het verkrijgen van de inzichten zal de sociale robotica en de bijbehorende rekenmodules ook ingezet worden om de leerkrachten te ondersteunen in het bieden van rekenonderwijs op een motiverende manier aan leerlingen.

Het brede consortium, bestaande uit basisscholen, lerarenopleiding, gemeenten, robotica bedrijf, hogescholen en universiteiten, maakt het mogelijk om al gedurende het project een iteratieve cyclus te doorlopen zodat aanpassingen aan de sociale robot gedurende de looptijd van het project gedaan kunnen worden. Met deze aanpak kunnen de uitkomsten na afloop van het project zonder al te veel extra ontwikkelingstijd geïntegreerd worden in de al beschikbare infrastructuur van basisscholen voor de inzet van sociale robotica in het leerproces.

Dit onderzoek zal inzichten geven in 1) de werking van de diagnostische en educatieve functie van sociale robotica in het rekenonderwijs van de bovenbouw van het basisonderwijs; 2) het gebruik en implementatie van sociale robotica om COVID-19 leerachterstanden in de bovenbouw van het basisonderwijs te verkleinen; 3) hoe technologische innovaties zoals sociale robotica worden ingezet door leerkrachten in het leerproces van hun leerlingen en of zij daarin een faciliterende rol van de robot ervaren; en 4) de emanciperende rol die innovaties in het onderwijs kunnen hebben om de negatieve gevolgen zoals de COVID-19 leerachterstanden te beperken.

Kijk op de SOROCOVA website voor actuele informatie over dit project.

Beeld & Video

Publicaties

Design Specifications for a Social Robot Math Tutor – ‘Best Studies Paper Award – Runner up’

(2023 )Mike Ligthart, Simone de Droog, Marianne Bossema, Lamia Elloumi, Kees Hoogland, Matthijs Smakman, Koen Hindriks & Somaya Ben AllouchHRI ’23  >>download

Looptijd

1 Jun 2021 -31 May 2023

Projectleider

prof. dr Somaya Ben Allouch

Onderzoekers

dr Simone de Droog

Marianne Bossema MSc

drs Monique Schaule Jullens

dr. Lamia Elloumi

Koen Hindriks, Vrije Universiteit Amsterdam

Matthijs Smakman, Hogeschool Utrecht

Kees Hoogland, Hogeschool Utrecht

Stan van Ginkel, Hogeschool Utrecht

Financiering

SIA COVID-19 fonds

Partners

• Vrije Universiteit Amsterrdam
• Hogeschool Utrecht
• Florente Basisscholen
• Gemeente Diemen
• Gemeente Amsterdam
• Universiteit van Amsterdam
• Interactive Robotics